2.826 διδάκτορες στον πίνακα 2ΓΕ/2026 και οι 7 στους 10 δεν έχουν διδάξει ποτέ σε δημόσιο σχολείο

Στους προσωρινούς αξιολογικούς πίνακες της προκήρυξης 2ΓΕ/2026 του Α.Σ.Ε.Π. καταγράφονται 2.826 κάτοχοι διδακτορικού διπλώματος σε σύνολο 95.365 εγγραφών υποψηφίων εκπαιδευτικών Δευτεροβάθμιας Γενικής Εκπαίδευσης. Ποσοστό 2,96% - ένας στους τριάντα τέσσερις. Η επεξεργασία του συνόλου των 45 πινάκων από τη συντακτική ομάδα του EduPlus.gr αποκαλύπτει μια κατανομή εξαιρετικά άνιση μεταξύ κλάδων και, κυρίως, μια σχέση με την εκπαιδευτική εμπειρία που ανατρέπει τη διαισθητική προσδοκία.

Το ισχυρότερο μεμονωμένο κριτήριο του συστήματος

Σύμφωνα με τον πίνακα κριτηρίων κατάταξης του άρθρου 57 του ν. 4589/2019, όπως ισχύει, το διδακτορικό δίπλωμα μοριοδοτείται με σαράντα (40) μονάδες. Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος: οι ίδιες 40 μονάδες αντιστοιχούν σε σαράντα μήνες πραγματικής εκπαιδευτικής προϋπηρεσίας σε δημόσια σχολεία, ήτοι τέσσερα πλήρη διδακτικά έτη. Εναλλακτικά, ισοδυναμούν με δύο αυτοτελείς μεταπτυχιακούς τίτλους (28 μονάδες), συν άριστη γνώση ξένης γλώσσας (7 μονάδες), συν πιστοποιημένη γνώση χειρισμού Η/Υ (4 μονάδες) - και πάλι με υπόλοιπο υπέρ του διδακτορικού.

Πρόκειται, με άλλα λόγια, για το ισχυρότερο μεμονωμένο κριτήριο ολόκληρου του συστήματος κατάταξης. Και τα δεδομένα επιβεβαιώνουν την πρακτική του ισχύ: η μέση συνολική βαθμολογία των κατόχων διδακτορικού ανέρχεται σε 102,00 μονάδες, έναντι 51,92 των υπολοίπων υποψηφίων. Σχεδόν διπλάσια. Η διάμεση θέση ενός διδάκτορα στον πίνακα του κλάδου του βρίσκεται στο 8,2% από την κορυφή, ενώ το 58,7% καταλαμβάνει θέση εντός του πρώτου δεκατημορίου.

Πού συγκεντρώνονται οι διδάκτορες

Η γεωγραφία των διδακτορικών εντός του πίνακα δεν ακολουθεί το μέγεθος των κλάδων. Σε απόλυτους αριθμούς πρώτος έρχεται ο ΠΕ02 Φιλολόγων με 613 διδάκτορες - αναμενόμενο, καθώς πρόκειται για τον πολυπληθέστερο κλάδο με 28.497 υποψηφίους. Ακολουθούν οι ΠΕ04.01 Φυσικοί με 373, οι ΠΕ04.04 Βιολόγοι με 324, οι ΠΕ04.02 Χημικοί με 216, οι ΠΕ03 Μαθηματικοί με 161 και ο ΠΕ11 Φυσικής Αγωγής με 137.

Η εικόνα ανατρέπεται πλήρως όταν εξεταστεί η πυκνότητα, δηλαδή το ποσοστό των διδακτόρων επί των υποψηφίων κάθε κλάδου:

Στον ΠΕ02 Φιλολόγων, αντιθέτως, το ποσοστό περιορίζεται σε 2,15%, στον ΠΕ03 Μαθηματικών σε 2,32% και στον ΠΕ11 Φυσικής Αγωγής σε μόλις 1,62%. Συνολικά, οι κλάδοι των θετικών επιστημών (όλες οι ειδικότητες ΠΕ04, ο ΠΕ85 και οι ΠΕ88) συγκεντρώνουν περίπου το 45% όλων των διδακτόρων ενώ αντιπροσωπεύουν λιγότερο από το 10% του συνολικού πληθυσμού του πίνακα.

Στο άλλο άκρο, τρεις κλάδοι δεν έχουν κανέναν κάτοχο διδακτορικού: ο ΠΕ90 Ναυτικών Μαθημάτων (79 υποψήφιοι), ο ΠΕ89.02 Σχεδιασμού και Παραγωγής Προϊόντων (87) και ο ΠΕ87.05 Οδοντοτεχνικής (26). Κάτω από το 1% κινούνται επίσης ο ΠΕ87.09 Βρεφονηπιοκόμων (0,41%), ο ΠΕ87.06 Κοινωνικής Εργασίας (0,50%), ο ΠΕ87.03 Αισθητικής (0,60%) και - παρά το μέγεθός του - ο ΠΕ06 Αγγλικής με 0,98% (54 διδάκτορες σε 5.538 υποψηφίους).

Το προφίλ: γυναικείο, αλλά λιγότερο από τον μέσο όρο

Στο σύνολο του πίνακα 2ΓΕ/2026 οι γυναίκες αποτελούν το 77% των υποψηφίων. Μεταξύ των κατόχων διδακτορικού το ποσοστό υποχωρεί στο 59,7% - διαφορά δεκαεπτά μονάδων. Η εικόνα διαφοροποιείται ανά κλάδο: στους ΠΕ04.04 Βιολόγους οι γυναίκες διδάκτορες φτάνουν το 79,6%, στους ΠΕ04.01 Φυσικούς περιορίζονται στο 46,4%.

Το διδακτορικό δεν αποτελεί παράκαμψη του ενδιάμεσου κύκλου σπουδών: το 92,6% των διδακτόρων κατέχει ταυτόχρονα και μεταπτυχιακό τίτλο, ενώ το 23,8% διαθέτει δύο. Ο μέσος βαθμός βασικού τίτλου σπουδών τους ανέρχεται σε 7,29, έναντι 6,99 του συνόλου - υψηλότερος, αλλά όχι εντυπωσιακά.

Το εύρημα που ξαφνιάζει: ο ακαδημαϊκός τίτλος δεν συνοδεύεται από εμπειρία

Εδώ βρίσκεται το πιο ενδιαφέρον στοιχείο της ανάλυσης. Στο σύνολο του πίνακα, το 73,2% των υποψηφίων δεν διαθέτει ούτε έναν μήνα πραγματικής εκπαιδευτικής προϋπηρεσίας σε δημόσιο σχολείο. Μεταξύ των κατόχων διδακτορικού το αντίστοιχο ποσοστό είναι 72,1%.

Πρακτικά, καμία διαφορά. Το διδακτορικό δίπλωμα δεν λειτουργεί ως ένδειξη μακρόχρονης παραμονής στο εκπαιδευτικό σύστημα ούτε συνδέεται με διδακτική εμπειρία στη σχολική τάξη. Λειτουργεί ως εναλλακτική διαδρομή προς την κορυφή του πίνακα - μια διαδρομή που διανύεται εκτός σχολείου και αποδίδει, σε μία κίνηση, μοριοδότηση ισοδύναμη με τέσσερα σχολικά έτη αναπληρωτή.

Οι διαφοροποιήσεις ανά κλάδο είναι ενδεικτικές: στον ΠΕ02 Φιλολόγων το 40,8% των διδακτόρων έχει κάποια προϋπηρεσία, στους ΠΕ04.01 Φυσικούς μόλις το 23,3% και στους ΠΕ04.04 Βιολόγους το 15,4%. Όσο πιο «ερευνητικός» ο κλάδος, τόσο πιο αποκομμένος ο διδάκτορας από τη σχολική αίθουσα.

Οι 246 που μένουν πίσω παρά τα 40 μόρια

Υπάρχει τέλος μια κατηγορία που καταδεικνύει τα όρια της μοριοδότησης. Διακόσιοι σαράντα έξι κάτοχοι διδακτορικού (8,7% του συνόλου τους) δεν διαθέτουν πιστοποιημένη παιδαγωγική και διδακτική επάρκεια.

Σύμφωνα με τις παρ. 3 και 4 του άρθρου 54 σε συνδυασμό με τις παρ. 2 και 3 του άρθρου 66 του ν. 4589/2019, η παιδαγωγική και διδακτική επάρκεια αποτελεί πρόσθετο τυπικό προσόν και όχι μόριο: οι υποψήφιοι που τη διαθέτουν προτάσσονται όσων δεν τη διαθέτουν στους αξιολογικούς πίνακες. Οι 246 αυτοί διδάκτορες, επομένως, κατατάσσονται πίσω από κάθε υποψήφιο με επάρκεια - ακόμη και από εκείνον με τη χαμηλότερη βαθμολογία του πίνακα. Πρόκειται για το βασικό αίτιο ώστε το 8,2% των διδακτόρων να βρίσκεται στο κάτω μισό του πίνακα του κλάδου του.

Αξίζει να σημειωθεί ότι, όπως ρητά αναφέρει η προκήρυξη, η αναγνώριση επαγγελματικής ισοδυναμίας διδακτορικού διπλώματος συναφούς αντικειμένου με εκπαιδευτικό κλάδο δεν καλύπτει το ζήτημα της κατοχύρωσης παιδαγωγικής και διδακτικής επάρκειας. Αντιθέτως, διδακτορικό δίπλωμα στις επιστήμες της αγωγής πιστοποιεί την επάρκεια και ταυτόχρονα μοριοδοτείται.

Συμπέρασμα

Ο πίνακας 2ΓΕ/2026 αποτυπώνει ένα σύστημα όπου ο ανώτατος ακαδημαϊκός τίτλος αποδίδει τη μέγιστη δυνατή μοριοδότηση, χωρίς ωστόσο να συσχετίζεται με τη διδακτική εμπειρία. Με 2.826 διδάκτορες σε αναμονή διορισμού ή πρόσληψης - και τους επτά στους δέκα να μην έχουν διδάξει ποτέ σε δημόσιο σχολείο - το ερώτημα που τίθεται δεν αφορά την αξία του διδακτορικού καθεαυτή, αλλά τη στάθμιση μεταξύ ερευνητικού τίτλου και σχολικής πράξης στο σύστημα κατάταξης εκπαιδευτικών.

Η επεξεργασία πραγματοποιήθηκε από τη συντακτική ομάδα του EduPlus.gr επί των 45 προσωρινών αξιολογικών πινάκων κατάταξης της προκήρυξης 2ΓΕ/2026 (Α.Σ.Ε.Π., ΦΕΚ Α.Σ.Ε.Π. 22/29.04.2026). Οι πίνακες περιλαμβάνουν 95.365 εγγραφές που αντιστοιχούν σε 92.661 μοναδικούς υποψηφίους, καθώς 2.645 υποψήφιοι εντάσσονται σε περισσότερους από έναν κλάδους. Στους πίνακες απορριπτέων περιλαμβάνονται 1.562 υποψήφιοι.