Επόπτες για την Αυτοδιοίκηση - ΑΣΕΠ 1ΓΕΠ/2026 - Οκτώ θέσεις.

Δεκαέξι χρόνια μετά τον «Καλλικράτη», το κράτος ανακαλύπτει ξανά τον έλεγχο νομιμότητας των Δήμων. Με μία πρόσκληση που βγήκε στις 10 Αυγούστου, με αιτήσεις μέσα στο δεκαπενταύγουστο-Σεπτέμβριο, οκτώ θέσεις για ολόκληρη την Αυτοδιοίκηση της χώρας — και μια διαδικασία επιλογής όπου η συνέντευξη ζυγίζει όσο ακριβώς και ο γραπτός διαγωνισμός.

Το ΑΣΕΠ δημοσιοποίησε την Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος 1ΓΕΠ/2026 για την πλήρωση της θέσης του Γενικού Επόπτη Νομιμότητας Ο.Τ.Α. και των επτά Εποπτών Νομιμότητας των Αυτοτελών Υπηρεσιών Εποπτείας Ο.Τ.Α. Πρόκειται για την πρώτη εφαρμογή των άρθρων 673-686 του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ν. 5314/2026, Α΄103) — και ταυτόχρονα για την τελευταία πράξη ενός θεσμού που παραμένει στα χαρτιά από το 2010.

Τι ακριβώς προκηρύσσεται

Οι θέσεις είναι συνολικά οκτώ (8): μία του Γενικού Επόπτη με έδρα την Αθήνα και επτά Εποπτών, μία ανά Αποκεντρωμένη Διοίκηση.

Τα προσόντα: τρία σωρευτικά φίλτρα

Ο υποψήφιος πρέπει να διαθέτει και τα τρία:

• Άριστη γνώση Αγγλικών (Γ2/C2) – κωδικός 201.
• Εμπειρία τουλάχιστον 15 ετών στον δημόσιο ή ιδιωτικό τομέα σε αντικείμενο συναφές με την αποστολή της Υπηρεσίας: σχεδιασμός και εποπτεία δημόσιων πολιτικών για την αυτοδιοίκηση, εποπτικό, ελεγκτικό ή δικηγορικό έργο – κωδικός 202.
• Διδακτορικό ή μεταπτυχιακό σε Νομική, Διοικητική, Οικονομική ή Πολιτική Επιστήμη – κωδικός 203.

Το παράδοξο του καταλόγου πτυχίων

Εδώ αρχίζουν τα ενδιαφέροντα. Ο κατάλογος των αποδεκτών βασικών πτυχίων (κωδικός 101) είναι εντυπωσιακά διασταλτικός. Πέρα από τα αναμενόμενα — Νομική, Δημόσια Διοίκηση, Πολιτική Επιστήμη, Οικονομικά — γίνονται δεκτά πτυχία Φυσικής, Μαθηματικών, Χημείας, Πληροφορικής, καθώς και Μηχανικού οποιασδήποτε ειδικότητας.

Με άλλα λόγια: για τη θέση που θα κρίνει τη νομιμότητα των πράξεων δημάρχων και περιφερειαρχών, θα επιβάλλει αργία και έκπτωση σε αιρετούς και θα εκκινεί διαδικασίες παύσης, το βασικό πτυχίο μπορεί να είναι Χημείας. Το φίλτρο μετατοπίζεται εξ ολοκλήρου στο μεταπτυχιακό και στη 15ετή εμπειρία.

Υπάρχει και η αντίθετη ανάγνωση, δίκαιη να καταγραφεί: η εποπτεία των Ο.Τ.Α. δεν είναι μόνο νομικός έλεγχος — είναι διαχειριστικός έλεγχος, δημοσιονομική παρακολούθηση, πληροφοριακά συστήματα. Ένας μηχανικός ή ένας πληροφορικός με μεταπτυχιακό στη Διοικητική Επιστήμη και 15 χρόνια σε ελεγκτικό έργο δεν είναι παράταιρη επιλογή. Το ερώτημα δεν είναι αν χωρούν, αλλά γιατί ο κατάλογος γράφτηκε τόσο ανοιχτά για οκτώ μόλις θέσεις.

Η διαδικασία: 800 μόρια γραπτά, 800 μόρια συνέντευξη

Η επιλογή γίνεται από πενταμελή Επιτροπή (Αντιπρόεδρος ΑΣΕΠ ως πρόεδρος, δύο Αντιπρόεδροι/Σύμβουλοι ΑΣΕΠ, δύο καθηγητές ΑΕΙ) σε δύο στάδια:

1. Ηλεκτρονική γραπτή εξέταση — δοκιμασία δεξιοτήτων (συλλογισμός, αποτελεσματικότητα, ανταπόκριση σε θέσεις ευθύνης), ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής ή κλειστού τύπου. Κλίμακα 1 έως 800 μόρια.
2. Δομημένη συνέντευξη διάρκειας 20 έως 40 λεπτών — έως 800 μόρια, εκ των οποίων 250 για την «προσωπικότητα» και 550 για την «καταλληλότητα».

Η μαγνητοφώνηση και η απομαγνητοφώνηση της συνέντευξης είναι υποχρεωτικές — μια δικλείδα που πρέπει να αναγνωριστεί. Το ζήτημα παραμένει δομικό: όταν το ήμισυ της συνολικής βαθμολογίας κρίνεται σε σαράντα λεπτά με «συνοπτική αιτιολογία», η αντικειμενικότητα του γραπτού σταδίου λειτουργεί περισσότερο ως προεπιλογή παρά ως κριτήριο.

Θητεία έξι ετών — και ανανέωση χωρίς νέα πρόσκληση

Ο Γενικός Επόπτης και οι Επόπτες διορίζονται για θητεία έξι (6) ετών, πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης, με δυνατότητα δύο θητειών συνολικά.

Και εδώ η πιο σιωπηλή διάταξη της πρόσκλησης: η θητεία μπορεί να ανανεωθεί μία φορά με απλή απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών — και στην περίπτωση αυτή «δεν εκδίδεται νέα πρόσκληση».

Πρακτικά: μία διαγωνιστική διαδικασία, τον Σεπτέμβριο του 2026, μπορεί να καθορίσει ποιος ελέγχει τη νομιμότητα ολόκληρης της Αυτοδιοίκησης μέχρι το 2038. Η δεύτερη εξαετία δεν θα περάσει από ΑΣΕΠ, ούτε από γραπτή εξέταση, ούτε από επιτροπή. Θα κριθεί με υπουργική υπογραφή.

Για έναν θεσμό που σχεδιάστηκε ακριβώς για να θωρακίσει τον έλεγχο των αιρετών από την πολιτική εξάρτηση, η διάταξη αυτή έχει μια ειρωνεία που δύσκολα προσπερνιέται.

Ποιοι αποκλείονται

Η πρόσκληση θέτει καραντίνες που, αυτές, κινούνται στη σωστή κατεύθυνση:

• Πενταετία για όσους διετέλεσαν αιρετοί σε οποιοδήποτε αυτοδιοικητικό αξίωμα, μέλη Κυβέρνησης, Υφυπουργοί, βουλευτές ή ευρωβουλευτές.
• Τριετία για δικαστικούς λειτουργούς και αξιωματικούς Ενόπλων Δυνάμεων και Σωμάτων Ασφαλείας.
• Δεν διορίζεται όποιος έχει απολυθεί από θέση δικαστικού λειτουργού, μέλους ΔΕΠ, δημοσίου υπαλλήλου, ή έχει διαγραφεί αμετάκλητα από δικηγορικό ή συμβολαιογραφικό σύλλογο για πειθαρχικούς λόγους ή ανεπάρκεια.

Ο διορισμός δικηγόρου δεν συνιστά ασυμβίβαστο, αναστέλλει όμως την άσκηση του λειτουργήματος. Οι δημόσιοι υπάλληλοι επιστρέφουν μετά τη λήξη στην οργανική τους θέση, με τον χρόνο θητείας να λογίζεται ως υπηρεσία σε θέση Προϊσταμένου Γενικής Διεύθυνσης.

Το μεγάλο ερώτημα: οκτώ άνθρωποι για 332 δήμους

Η Υπηρεσία Γενικής Εποπτείας καλείται να ασκεί τον έλεγχο νομιμότητας πράξεων και παραλείψεων δημάρχων, περιφερειαρχών, αντιδημάρχων, δημοτικών και περιφερειακών συμβουλίων, δημοτικών και περιφερειακών επιτροπών, συμβουλίων δημοτικών κοινοτήτων και οργάνων διοίκησης των νομικών προσώπων της αυτοδιοίκησης. Ταυτόχρονα, να ασκεί πειθαρχικό έλεγχο, να επιβάλλει έκπτωση και αργία και να εκκινεί διαδικασίες παύσης αιρετών.

Το σύνολο της ελληνικής τοπικής αυτοδιοίκησης. Με οκτώ επικεφαλής — έναν ανά Αποκεντρωμένη Διοίκηση, συν τον Γενικό.

Το ζήτημα, βεβαίως, δεν είναι οι Επόπτες αυτοί καθαυτούς: πρόκειται για τις κορυφαίες θέσεις μιας δομής που θα στελεχωθεί με Μονάδες Εποπτείας και προσωπικό. Είναι όμως ενδεικτικό ότι η πρόσκληση για τις κεφαλές εκδίδεται πριν υπάρξει ορατή εικόνα για το σώμα. Και ότι, δεκαέξι χρόνια μετά τον «Καλλικράτη» — ο οποίος είχε προβλέψει τον Ελεγκτή Νομιμότητας και τις Αυτοτελείς Υπηρεσίες Εποπτείας ήδη από το 2010, χωρίς ποτέ να τις λειτουργήσει, με διαδοχικές μεταβατικές παρατάσεις υπέρ των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων — η χώρα βρίσκεται ακόμη στο στάδιο της πρώτης πρόσκλησης.

Τι πρέπει να προσέξουν οι υποψήφιοι

• Η αίτηση επέχει θέση υπεύθυνης δήλωσης του άρθρου 8 του ν. 1599/1986.
• Η επεξεργασία γίνεται μηχανογραφικά: αν οι κωδικοί προσόντων δεν συμπληρωθούν στα σωστά πεδία, το προσόν δεν λαμβάνεται υπόψη ακόμη κι αν προσκομιστούν τα δικαιολογητικά.
• Υποχρεωτικό αναλυτικό βιογραφικό στην ελληνική γλώσσα (συνιστάται Europass). Βιογραφικό σε άλλη γλώσσα δεν γίνεται δεκτό.
• Τα προσόντα πρέπει να υφίστανται κατά την ημερομηνία λήξης της προθεσμίας.
• Αρχεία έως 2MB ανά επισύναψη, έως 3 αρχεία ανά εγγραφή Μητρώου.
• Για τίτλους αλλοδαπής χωρίς πράξη αναγνώρισης, υπάρχει διαδικασία «γέφυρα» — υποβολή του τίτλου και της αίτησης προς ΔΟΑΤΑΠ/ΑΤΕΕΝ, με προσκόμιση της αναγνώρισης το αργότερο έως τη λήξη της προθεσμίας ενστάσεων.

Συμπέρασμα

Η 1ΓΕΠ/2026 είναι μια πρόσκληση που κάνει το σωστό πράγμα με τρόπο που αφήνει πάρα πολλά ανοιχτά. Θεσμοθετεί επιτέλους έναν έλεγχο νομιμότητας που εκκρεμεί από το 2010, με σοβαρές ασυμβατότητες και υψηλά τυπικά προσόντα. Ταυτόχρονα όμως αφήνει το ήμισυ της βαθμολογίας σε μια σαραντάλεπτη συνέντευξη με συνοπτική αιτιολογία, απαγορεύει την ένσταση κατά της γραπτής βαθμολογίας, και — κυρίως — επιτρέπει τη δεύτερη εξαετία να δοθεί με υπουργική απόφαση, χωρίς καμία νέα διαδικασία.

Ο ελεγκτής των αιρετών θα κρίνεται, στη δεύτερη θητεία του, από αυτούς που τον διόρισαν. Αν ο θεσμός αποδειχθεί ανεξάρτητος, θα είναι παρά τη διάταξη αυτή — όχι εξαιτίας της.