Οι ατομικές θυρίδες (lockers) στα Δημοτικά σχολεία ήταν από τις ανακοινώσεις που ξεχώρισαν στον σχεδιασμό του Υπουργείου Παιδείας για τη νέα σχολική χρονιά. Τα σχολεία όμως άνοιξαν χωρίς αυτές, και ο διεθνής διαγωνισμός των 8,5 εκατ. ευρώ βρίσκεται ακόμη στη φάση της αξιολόγησης, με ανακοινωμένο στόχο την τοποθέτηση μέσα στο 2026-2027.
Παρουσιάζουμε τι ακριβώς θα προμηθευτεί το Υπουργείο, ποιους μαθητές αφορά, πώς θα είναι οι θυρίδες, πόσες αναλογούν περίπου σε κάθε σχολείο, τι λέει η έρευνα για τη βαριά τσάντα και ποια πρακτικά ζητήματα θα κληθούν να λύσουν οι διευθυντές.
1. Τι προβλέπεται
Η δράση αφορά την προμήθεια και εγκατάσταση ατομικών θυρίδων σε δημόσια Δημοτικά σχολεία, για τους μαθητές των τάξεων Δ΄, Ε΄ και ΣΤ΄. Ο σχεδιασμός κάνει λόγο για εξοπλισμό έως και 4.000 σχολείων, με προτεραιότητα σε όσα έχουν ανάγκες σε υποδομές. Η χρηματοδότηση προέρχεται από το Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΕΠΑ) 2021-2025.
Σύμφωνα με το Υπουργείο, οι θυρίδες εξυπηρετούν τέσσερις στόχους:
- να βελτιωθούν οι συνθήκες φοίτησης και η καθημερινότητα των μαθητών,
- να ελαφρύνει η σχολική τσάντα, αφού βιβλία και υλικά δεν θα πηγαινοέρχονται καθημερινά,
- να καλλιεργηθούν η υπευθυνότητα, η αυτοοργάνωση και η αυτονομία των παιδιών,
- να φυλάσσονται τα προσωπικά είδη σε ατομικό, καθαρό και ασφαλή χώρο.
2. Το χρονικό: από την ανακοίνωση στον διαγωνισμό
| Πότε | Τι έγινε |
| 21 Νοεμβρίου έως 5 Δεκεμβρίου 2025 | Ενεργοποιείται η χρηματοδότηση των 8,5 εκατ. ευρώ μέσω ΕΠΑ και ανοίγει η υποβολή της πρότασης στο ΠΣ ΕΠΑ. |
| Απρίλιος 2026 | Εγκρίνονται οι τεχνικές προδιαγραφές και οι ενδεικτικές τιμές. |
| Μάιος 2026 | Προκηρύσσεται ανοικτός διεθνής ηλεκτρονικός διαγωνισμός, με κριτήριο την πλέον συμφέρουσα προσφορά βάσει τιμής. Προϋπολογισμός 8.499.915,96 € με ΦΠΑ (6.854.770,94 € χωρίς ΦΠΑ). |
| Ιούνιος 2026 | Η προθεσμία υποβολής προσφορών μετατίθεται από τις 12 στις 19 Ιουνίου, ύστερα από αίτημα δύο υποψήφιων αναδόχων. |
| 30 Ιουλίου 2026 | Αναστέλλεται η προθεσμία αξιολόγησης των προσφορών κατά 15 εργάσιμες ημέρες. Η επιτροπή είχε ζητήσει 20, επικαλούμενη το εξειδικευμένο αντικείμενο. Την ίδια ημέρα καθυστερούν με τον ίδιο τρόπο και οι διαγωνισμοί για τα Μουσικά Σχολεία και τα εργαστήρια Φυσικών Επιστημών των Γυμνασίων. |
| 25 Αυγούστου 2026 | Η Υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη εντάσσει τα lockers στις παρεμβάσεις της νέας χρονιάς, κατά την παρουσίαση στο Υπουργικό Συμβούλιο, με τοποθέτηση μέσα στο σχολικό έτος 2026-2027. |
| 1 Σεπτεμβρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2026 | Το διάστημα υλοποίησης του προγράμματος, σύμφωνα με δημοσιεύματα του Σεπτεμβρίου. Δηλαδή ένα τρίμηνο για κατακύρωση, σύμβαση, παραγωγή και εγκατάσταση σε χιλιάδες σχολεία. |
| Σήμερα | Δεν εντοπίσαμε δημοσιευμένη κατακύρωση ούτε υπογραφή σύμβασης. Μετά την ανάθεση ακολουθεί η παράδοση και η εγκατάσταση στα σχολεία. |
3. Πώς θα είναι οι θυρίδες
Οι προδιαγραφές προβλέπουν δύο τύπους αρθρωτών μονάδων:
| Τύπος μονάδας | Ενδεικτική τιμή | Κόστος ανά θυρίδα |
| Μονάδα 3 θέσεων | 275 € | περίπου 92 € |
| Μονάδα 12 θέσεων | 990 € | 82,50 € |
- Κατασκευή: χάλυβας ψυχρής έλασης, στρογγυλεμένες ακμές, μη τοξική ηλεκτροστατική βαφή.
- Κλείδωμα: τετραψήφιος συνδυασμός για τον μαθητή και δυνατότητα ανοίγματος με κεντρικό (master) κλειδί.
- Λειτουργικότητα: οπές εξαερισμού κατά της υγρασίας και των οσμών, θέση για το όνομα του μαθητή, μηχανισμοί που περιορίζουν τον θόρυβο.
- Ασφάλεια: υποχρεωτική στήριξη στον τοίχο, ώστε να μην υπάρχει κίνδυνος ανατροπής.
- Σύμβαση: περιλαμβάνει την πλήρη εγκατάσταση, οδηγίες χρήσης και συντήρησης και διαθεσιμότητα ανταλλακτικών για τουλάχιστον ένα έτος.
4. Πόσες θυρίδες αναλογούν σε κάθε σχολείο;
Το Υπουργείο δεν έχει δημοσιοποιήσει ούτε τον συνολικό αριθμό θυρίδων ούτε την κατανομή ανά σχολείο. Μια πρόχειρη εκτίμηση βγαίνει όμως από τα διαθέσιμα στοιχεία.
Ο λογαριασμός του EduPlus.gr: αν όλος ο καθαρός προϋπολογισμός (6.854.770,94 €) διατεθεί σε μονάδες 12 θέσεων στην ενδεικτική τιμή των 990 €, προκύπτουν περίπου 6.900 μονάδες, δηλαδή γύρω στις 83.000 θυρίδες. Μοιρασμένες σε 4.000 σχολεία, αντιστοιχούν σε περίπου 21 θυρίδες ανά σχολείο, όσες περίπου χρειάζεται ένα μόνο τμήμα. Η εκτίμηση είναι μάλλον αισιόδοξη: ο προϋπολογισμός καλύπτει και την εγκατάσταση, η τελική τιμή θα διαμορφωθεί από τις προσφορές, και οι μικρότερες μονάδες είναι ακριβότερες ανά θυρίδα.
Τι σημαίνει αυτό στην πράξη: σε ένα μεγάλο αστικό Δημοτικό με δύο ή τρία τμήματα ανά τάξη, οι θυρίδες δεν φτάνουν για όλους τους μαθητές των Δ΄, Ε΄ και ΣΤ΄. Εφόσον η κατανομή δεν γίνει ανάλογα με τον αριθμό μαθητών, τα σχολεία ίσως χρειαστεί να επιλέξουν τάξεις ή να οργανώσουν κοινή χρήση. Η τελική εικόνα θα φανεί μόνο όταν ανακοινωθεί η κατανομή.
5. Τι θα χρειαστεί να ρυθμίσει το σχολείο
Η εγκατάσταση είναι μόνο η αρχή. Μόλις φτάσουν οι θυρίδες, ο διευθυντής και ο σύλλογος διδασκόντων θα κληθούν να απαντήσουν σε πρακτικά ερωτήματα που καλό είναι να έχουν σκεφτεί από τώρα:
- Χώρος: μέσα στην αίθουσα ή στον διάδρομο; Σε πολλά σχολεία οι αίθουσες είναι ήδη γεμάτες, και οι διάδρομοι είναι οδοί διαφυγής που δεν πρέπει να στενέψουν.
- Τοίχοι: η υποχρεωτική στήριξη απαιτεί κατάλληλους τοίχους. Σε προκατασκευασμένες αίθουσες ή σε διατηρητέα κτίρια αυτό δεν είναι αυτονόητο.
- Κωδικοί και master κλειδί: ποιος τηρεί τους κωδικούς, τι γίνεται όταν ένα παιδί τον ξεχάσει, πού φυλάσσεται το κεντρικό κλειδί και ποιος έχει πρόσβαση.
- Κανόνες χρήσης: τι επιτρέπεται να φυλάσσεται (και τι όχι, π.χ. τρόφιμα ή κινητά), πότε ανοίγουν οι θυρίδες, πώς ελέγχονται. Τα θέματα αυτά ταιριάζουν στον Σχολικό Κανονισμό Λειτουργίας.
- Καθαριότητα και φθορές: ποιος καθαρίζει, πώς καταγράφονται οι βλάβες και πώς αξιοποιείται η υποχρέωση διαθεσιμότητας ανταλλακτικών του πρώτου έτους.
- Ευθύνη: τι ισχύει όταν χαθεί ή καταστραφεί κάτι που φυλασσόταν σε θυρίδα.
- Μελέτη στο σπίτι: αν τα βιβλία μένουν στο σχολείο, πώς διαβάζει το παιδί το απόγευμα; Η απάντηση περνά από την οργάνωση των εργασιών και από το ψηφιακό υλικό.
6. Τι μπορούν να αφήνουν τα παιδιά
Ανάλογα με την οργάνωση κάθε σχολείου, στις θυρίδες μπορούν να μένουν βιβλία και τετράδια που δεν χρειάζονται για τη μελέτη στο σπίτι, φάκελοι, σχολικά είδη, υλικά για συγκεκριμένα μαθήματα (π.χ. Εικαστικά, Φυσική Αγωγή) και προσωπικά αντικείμενα. Η τσάντα της ημέρας θα περιέχει μόνο όσα χρειάζονται πραγματικά για το σπίτι.
7. Τι λέει η έρευνα για τη «βαριά τσάντα»
Η βαριά σχολική τσάντα θεωρείται συχνά αιτία πόνου στη μέση, και η «ελάφρυνση» είναι ο πρώτος στόχος που επικαλείται η απόφαση του Υπουργείου. Η επιστημονική εικόνα είναι πιο σύνθετη.
| Μελέτη | Τι βρήκε |
| Yamato και συν., 2018 British Journal of Sports Medicine |
Πέντε προοπτικές μελέτες δεν έδειξαν ότι το βάρος, ο σχεδιασμός ή ο τρόπος μεταφοράς της τσάντας αυξάνουν τον κίνδυνο να εμφανίσει ένα παιδί πόνο στη μέση. |
| Calvo-Muñoz και συν., 2020 European Journal of Pain |
Μετα-ανάλυση με πάνω από 9.000 μαθητές δεν βρήκε συσχέτιση ανάμεσα σε τσάντα βαρύτερη από το 10% του σωματικού βάρους και οσφυαλγία. |
| Akbar και συν., 2019 BMC Musculoskeletal Disorders |
Με τον πόνο συνδέθηκε το πόσο βαριά νιώθει ο μαθητής την τσάντα του, και όχι το πραγματικό της βάρος. |
Η Διεθνής Ένωση για τη Μελέτη του Πόνου (IASP) συνοψίζει ότι η σχέση ανάμεσα στην τσάντα και στην εμφάνιση οσφυαλγίας δεν έχει επιβεβαιωθεί, ενώ η τακτική, μέτρια σωματική δραστηριότητα λειτουργεί προστατευτικά.
Τι σημαίνει αυτό για τις θυρίδες: το κύριο όφελός τους δεν είναι ιατρικό αλλά πρακτικό. Ένα παιδί που περπατά μέχρι το σχολείο με ελαφρύτερη τσάντα νιώθει πιο άνετα, έχει οργανωμένο χώρο για τα πράγματά του και μαθαίνει να ευθύνεται για αυτόν. Και η αίσθηση του βάρους, όπως έδειξε η μελέτη του 2019, μετράει από μόνη της.
Πηγές: Yamato, T. P. και συν. (2018), Br J Sports Med 52(19), 1241-1245 · Calvo-Muñoz, I. και συν. (2020), Eur J Pain 24(1), 91-109 · Akbar, F. και συν. (2019), BMC Musculoskelet Disord 20, 37 · IASP, Back Pain in Children and Adolescents (fact sheet).
Συμπέρασμα
Η ιδέα είναι απλή και χρήσιμη, και οι γονείς την περιμένουν. Η υλοποίηση όμως έχει ήδη μετακινηθεί χρονικά, αφού ο διαγωνισμός παρέμενε σε αξιολόγηση όταν χτύπησε το πρώτο κουδούνι. Μένει να δούμε πότε θα κατακυρωθεί, πώς θα κατανεμηθούν οι θυρίδες και αν θα φτάσουν για όλους τους μαθητές των μεγάλων τάξεων ή μόνο για μέρος τους. Το EduPlus.gr θα επανέλθει με την κατανομή ανά σχολείο μόλις δημοσιευθεί.