Δεκαπέντε χρόνια μετά την αναστολή των Τμημάτων Αθλητικής Διευκόλυνσης, η Πολιτεία επιχειρεί να επαναφέρει τα αθλητικά σχολεία με νέο όνομα και νέα φιλοσοφία: τα Πρότυπα Αθλητικά Σχολεία (Π.Α.Σ.). Το πλαίσιο έχει σχεδιαστεί, έχει περάσει από Υπουργικό Συμβούλιο, αλλά ο νόμος δεν έχει ακόμη ψηφιστεί — και η έναρξη λειτουργίας μετατέθηκε ήδη κατά ένα έτος.
Με μια ματιά: Οι διατάξεις για τα Π.Α.Σ. εντάχθηκαν σε πολυνομοσχέδιο του Υπουργείου Παιδείας που τέθηκε σε διαβούλευση τον Ιούλιο του 2026 και αναμένεται να ψηφιστεί τον Σεπτέμβριο. Η πιλοτική λειτουργία δύο Γυμνασίων και δύο Λυκείων σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη τοποθετείται πλέον στο σχολικό έτος 2027-2028.
Το προηγούμενο: ΤΑΔ και ΕΤΑΔ
Η Ελλάδα δεν διέθετε ποτέ αυτοτελή «αθλητικά σχολεία». Διέθετε τμήματα εντός των κοινών σχολικών μονάδων, τα οποία επέτρεπαν σε μαθητές-αθλητές να συνδυάσουν προπόνηση και φοίτηση. Το θεσμικό τους πλαίσιο στηρίχθηκε σε λίγες, αλλά καθοριστικές υπουργικές αποφάσεις:
- Υ.Α. Γ4/891/28-09-2000 (ΦΕΚ 1258/Β΄/18-10-2000) — ίδρυση και λειτουργία των Τμημάτων Αθλητικής Διευκόλυνσης Γυμνασίων (Τ.Α.Δ.), διαδικασία επιλογής και παραμονής των μαθητών.
- Υ.Α. 1206/Γ4/16-06-1995 (ΦΕΚ 581/Β΄/04-07-1995) — Ειδικά Τμήματα Αθλητικής Διευκόλυνσης Λυκείου (Ε.Τ.Α.Δ.), όπως τροποποιήθηκε με τις Υ.Α. 1825/Γ4/18-09-1995 και 40252/Γ4/18-04-2005.
- ν. 2725/1999 (Α΄ 121), άρθρο 31 — άδεια άσκησης επαγγέλματος προπονητή, βάση για τη στελέχωση των τμημάτων.
Το 2011, μέσα στη δημοσιονομική κρίση, τα Τ.Α.Δ. και Ε.Τ.Α.Δ. ουσιαστικά καταργήθηκαν. Την ίδια περίοδο άνοιξε στο opengov δημόσια διαβούλευση για τον σχολικό αθλητισμό, όπου συζητήθηκε ως διάδοχο σχήμα η δημιουργία «Τ.Ε.Π.Υ.» — πρόταση που δεν προχώρησε ποτέ.
Η προετοιμασία του νέου θεσμού
Η επανεκκίνηση της συζήτησης έγινε στα τέλη του 2023. Με την Κ.Υ.Α. 149302/Δ5 (ΦΕΚ Β΄ 7565/31-12-2023) συστάθηκε στο ΥΠΑΙΘΑ επταμελής Ομάδα Εργασίας, με αντικείμενο την κατάθεση πρότασης για την ίδρυση, δομή, οργάνωση και λειτουργία Αθλητικών Σχολείων και Τμημάτων. Συντονιστής ορίστηκε ο Δημήτριος Κερερές, Προϊστάμενος της Διεύθυνσης Φυσικής Αγωγής της Γενικής Γραμματείας Σπουδών Π.Ε. και Δ.Ε.
Η εισήγηση της Ομάδας, που δόθηκε στη δημοσιότητα τον Αύγουστο του 2024, πρότεινε την πιλοτική ίδρυση δύο Πρότυπων Αθλητικών Γυμνασίων και δύο Πρότυπων Αθλητικών Λυκείων σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, με τελικό στόχο δεκατρία Π.Α.Σ., ένα σε κάθε Περιφέρεια της χώρας.
Τι προβλέπει το σχεδιαζόμενο πλαίσιο
Ποιοι μαθητές αφορά
Τα Π.Α.Σ. απευθύνονται σε μαθητές και μαθήτριες με υψηλές αθλητικές επιδόσεις, χωρίς διάκριση μεταξύ αρτιμελών και μαθητών με αναπηρία· η μοναδική προϋπόθεση είναι η αγωνιστική επίδοση. Ως ελάχιστο κατώφλι επιλογής τίθεται η συμμετοχή σε προ-εθνική ομάδα αντίστοιχης ή μεγαλύτερης ηλικιακής κατηγορίας.
Πώς θα λειτουργούν
Οι μαθητές θα ακολουθούν το προπονητικό πρόγραμμα της οικείας αθλητικής ομοσπονδίας, με εξειδικευμένους προπονητές, εντός του ωρολογίου προγράμματος όπου αυτό είναι εφικτό. Προβλέπεται επίσης δυνατότητα εξ αποστάσεως διδασκαλίας όταν οι αγωνιστικές υποχρεώσεις το απαιτούν, ετήσιος έλεγχος λειτουργίας των μονάδων, καθώς και δυνατότητα προσθήκης ή κατάργησης αθλημάτων.
Ποιος εποπτεύει
Την ετήσια πρόταση ίδρυσης ή κατάργησης Π.Α.Σ. και τμημάτων ανά άθλημα, καθώς και τη συνολική ακαδημαϊκή και αθλητική εποπτεία, αναλαμβάνει η Κοινή Επιτροπή Εποπτείας Πρότυπων Αθλητικών Σχολείων (Κ.Ε.Ε. Π.Α.Σ.): ενδεκαμελής, με τριετή θητεία και μέλη από τη Γενική Γραμματεία Π/θμιας, Δ/θμιας Εκπαίδευσης και Ειδικής Αγωγής και από τη Γενική Γραμματεία Αθλητισμού.
Με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, ύστερα από εισήγηση της Κ.Ε.Ε. Π.Α.Σ. και δημοσίευση σε ΦΕΚ πριν από την 31η Ιανουαρίου κάθε έτους (πλην του έτους ίδρυσης του πρώτου Π.Α.Σ.), θα καθορίζονται τα δεδομένα λειτουργίας του επόμενου σχολικού έτους. Παράλληλα, η καλλιέργεια της αθλητικής παιδείας ενσωματώνεται στο Πρόγραμμα Σπουδών της Φυσικής Αγωγής.
Χρονολόγιο: από την εξαγγελία στην αναβολή
| Ημερομηνία | Εξέλιξη |
| 31.12.2023 | Σύσταση 7μελούς Ομάδας Εργασίας (ΦΕΚ Β΄ 7565) |
| Αύγουστος 2024 | Δημοσιοποίηση της πρότασης για 13 Π.Α.Σ. |
| 23.12.2024 | Έγκριση από το Υπουργικό Συμβούλιο (Κ. Πιερρακάκης – Γ. Βρούτσης) |
| Δεκέμβριος 2025 | Ανακοίνωση στη Βουλή για τα 13 Πρότυπα Αθλητικά Σχολεία |
| 09.04.2026 | Η υπουργός Σ. Ζαχαράκη ανακοινώνει αναβολή |
| Ιούλιος 2026 | Ένταξη των διατάξεων σε πολυνομοσχέδιο – δημόσια διαβούλευση |
| Σεπτέμβριος 2026 | Αναμενόμενη ψήφιση στη Βουλή |
| 2027-2028 | Προγραμματισμένη έναρξη πιλοτικής λειτουργίας |
Γιατί αναβλήθηκε
Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε έναρξη λειτουργίας τον Σεπτέμβριο του 2026. Τον Απρίλιο του 2026 η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη ανακοίνωσε την αναβολή, αποδίδοντάς την στις αντιδράσεις που προκάλεσε η προοπτική μετατροπής μιας υφιστάμενης σχολικής μονάδας: μια Α΄ Γυμνασίου που θα λειτουργούσε ως Π.Α.Σ. δεν θα ήταν πλέον διαθέσιμη για τα παιδιά της γειτονιάς.
Σε πιο πρόσφατες δηλώσεις της, η υπουργός επανέλαβε ότι το βασικό πρακτικό εμπόδιο είναι ο εντοπισμός σχολείων σε άμεση γειτνίαση με μεγάλες αθλητικές εγκαταστάσεις — προϋπόθεση που αποτελεί τον πυρήνα του μοντέλου, καθώς τα πρώτα Π.Α.Σ. σχεδιάζεται να χωροθετηθούν κοντά στο ΟΑΚΑ και στο Καυτανζόγλειο, ώστε τα στάδια να λειτουργήσουν ως προπονητικοί χώροι.
Προσοχή: Μέχρι σήμερα δεν έχει ψηφιστεί νόμος για τα Πρότυπα Αθλητικά Σχολεία. Όσα περιγράφονται παραπάνω αποτυπώνουν την εγκεκριμένη από το Υπουργικό Συμβούλιο εισήγηση και το περιεχόμενο του σχεδίου νόμου που βρίσκεται σε διαβούλευση. Οριστικές ρυθμίσεις θα προκύψουν από τον ψηφισθέντα νόμο και τις κατ' εξουσιοδότηση υπουργικές αποφάσεις.
Τα ανοιχτά ζητήματα
Πέρα από τη χωροθέτηση, το εγχείρημα καλείται να απαντήσει σε ερωτήματα που είχαν ταλαιπωρήσει και τον προηγούμενο θεσμό: πώς θα στελεχωθούν τα σχολεία με εκπαιδευτικούς Φυσικής Αγωγής που διαθέτουν ταυτόχρονα προπονητική ειδικότητα· πώς θα εξασφαλιστεί ότι η αθλητική διάκριση δεν θα λειτουργήσει εις βάρος της ακαδημαϊκής πορείας· και πώς θα χρηματοδοτηθεί βιώσιμα ένα δίκτυο δεκατριών μονάδων, όταν το προηγούμενο σχήμα καταργήθηκε ακριβώς για δημοσιονομικούς λόγους.
Το EduPlus.gr θα παρακολουθήσει τη διαδικασία και θα επανέλθει με την ανάλυση των τελικών διατάξεων μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου.