Την Τετάρτη 3 Ιουνίου 2026 πραγματοποιήθηκαν οι εξετάσεις των Μαθηματικών Προσανατολισμού για τους υποψηφίους των Ημερήσιων και Εσπερινών ΓΕΛ. Τα φετινά θέματα, όπως θα δούμε αναλυτικά, χαρακτηρίζονται από αυξημένη δυσκολία στα τελευταία θέματα, ενώ διατηρείται ο κλασικός δομής 4 θεμάτων με το γνωστό σύστημα βαθμολόγησης.
Ακολουθεί η αναλυτική παρουσίαση κάθε θέματος με εκτίμηση του βαθμού δυσκολίας και χρήσιμες παρατηρήσεις για υποψηφίους και εκπαιδευτικούς.
📋 Συνοπτική Κατανομή Μονάδων
Θεωρία
Σύνθεση
Μελέτη
Σύνθετο
Σύνολο: 100 μονάδες | Διάρκεια εξέτασης: 3 ώρες
🅐 Θέμα Α — Θεωρία & Ορισμοί (25 μονάδες)
Α1 — Απόδειξη: Σταθερότητα Συνάρτησης
6 μονάδεςΖητήθηκε η απόδειξη ότι αν η f είναι συνεχής σε διάστημα Δ και f΄(x) = 0 για κάθε εσωτερικό σημείο, τότε η f είναι σταθερή σε όλο το Δ.
Παρατήρηση: Κλασική απόδειξη με εφαρμογή του Θεωρήματος Μέσης Τιμής (ΘΜΤ). Αναμενόμενη και σχετικά εύκολη για καλά προετοιμασμένους μαθητές.
Α2 — Κριτήριο Παρεμβολής
5 μονάδεςΔιατύπωση του κριτηρίου παρεμβολής (squeeze theorem / θεώρημα σάντουιτς) για το υπολογισμό ορίων.
Παρατήρηση: Αμιγώς θεωρητικό ερώτημα — αρκεί η ακριβής αποστήθιση της διατύπωσης από το σχολικό εγχειρίδιο.
Α3 — Ορισμός Παράγουσας Συνάρτησης
4 μονάδεςΖητήθηκε ο ορισμός της παράγουσας (αρχικής) συνάρτησης σε διάστημα.
Παρατήρηση: Βασικός ορισμός του κεφαλαίου Ολοκλήρωσης. Χαρίζει εύκολες μονάδες.
Α4 — Σωστό / Λάθος (5 προτάσεις)
10 μονάδες| Πρόταση | Θέμα | Απάντηση |
|---|---|---|
| (α) | 1-1 συνάρτηση & ίδια τεταγμένη | ΛΑΘΟΣ |
| (β) | Παραγωγισιμότητα ⟹ Συνέχεια | ΣΩΣΤΟ |
| (γ) | f΄΄(x) > 0 ⟹ f κυρτή | ΣΩΣΤΟ |
| (δ) | Κανόνας αλυσίδας (f∘g)΄ | ΣΩΣΤΟ |
| (ε) | (σφx)΄ = 1/ημ²x (παράγωγος συνεφαπτομένης) | ΛΑΘΟΣ |
Παρατήρηση: Το (ε) είναι παγίδα προσήμου — η σωστή παράγωγος της συνεφαπτομένης είναι (σφx)΄ = −1/ημ²x (με αρνητικό πρόσημο). Η πρόταση δίνει +1/ημ²x, άρα είναι λανθασμένη. Απαιτεί προσοχή.
🅑 Θέμα Β — Σύνθεση Συναρτήσεων & Αντίστροφη (25 μονάδες)
Δίνονται οι συναρτήσεις f(x) = 2·ln(x+1), x ∈ [-1, +∞) και g(x) = x² - 1, x ∈ [2, +∞).
Β1 — Σύνθεση h = f∘g
8 μονάδεςΠροσδιορισμός της h = f∘g: h(x) = f(g(x)) = 2·ln(g(x)+1) = 2·ln(x²) = 4·ln(x), για x ∈ [2, +∞).
Απαιτείται επαλήθευση ότι το σύνολο τιμών της g περιλαμβάνεται στο πεδίο ορισμού της f — ουσιαστικό βήμα για τις μονάδες. Στα επόμενα ερωτήματα η εκφώνηση δίνει τη συνάρτηση h(x) = ln(x−2), x ∈ (2, +∞).
Β2 — Αντιστρεψιμότητα & Εύρεση h⁻¹
9 μονάδεςΓια h(x) = ln(x−2), x ∈ (2, +∞): απόδειξη αντιστρεψιμότητας (γνησίως αύξουσα, άρα 1-1) και εύρεση h⁻¹(x) = eˣ + 2 με πεδίο ορισμού το σύνολο τιμών της h, δηλαδή το ℝ.
Χρειάζεται προσοχή στον ορισμό του πεδίου ορισμού της αντίστροφης. Εκεί χάνονται μονάδες.
Β3 — Υπολογισμός Ορίου
8 μονάδεςΥπολογισμός του limx→2⁺ [f(x) / (h(x) · (x-2))].
Σχόλιο: Απαιτεί αντικατάσταση των τύπων, αναγνώριση μορφής 0/0 και εφαρμογή ορίου με χρήση γνωστού ορίου ή κανόνα L'Hôpital. Το πιο απαιτητικό σημείο του Β θέματος.
🅒 Θέμα Γ — Μελέτη Συνάρτησης & Ολοκλήρωση (25 μονάδες)
Δίνεται η συνάρτηση f(x) = (x³ + αx) / (x² + β) με άγνωστες παραμέτρους α, β και δύο συνθήκες (οριζόντια ασύμπτωτη στο -∞, εφαπτομένη y=x στην αρχή).
Γ1 — Εύρεση Παραμέτρων α=1, β=0
8 μονάδεςΑπό την ύπαρξη οριζόντιας ασύμπτωτης ⟹ β = 0. Από τη συνθήκη εφαπτομένης y=x στην αρχή ⟹ f(0)=0 και f΄(0)=1, οπότε α = 1.
Η απόδειξη πρέπει να γίνει από τις αρχές — να αξιοποιηθούν οι συνθήκες βήμα-βήμα.
Γ2 — Μονοτονία, Ακρότατα & Σύνολο Τιμών
11 μονάδεςΓια f(x) = x³+x / x² = x + 1/x (x≠0): μελέτη μονοτονίας, ακρότατα, και απόδειξη ότι το σύνολο τιμών είναι το [-1/2, 1/2]. Επιπλέον, πλήθος ριζών της f(x) = λ/2 ανάλογα με τη λ.
Σχόλιο: Το ερώτημα για το πλήθος ριζών (2 μονάδες) είναι γραφική ερμηνεία — απαιτεί σωστή αντιστοίχιση θέσης οριζόντιας ευθείας με τη γραφική παράσταση.
Γ3 — Ολοκλήρωμα με Παράμετρο λ
6 μονάδεςΟρίζεται I(λ) = ∫₀¹ (2x²-1)/(x²+1) dx. Ζητείται απόδειξη ότι I(λ) ∈ [-1/2, 1/2] και υπολογισμός των I(-1), I(0), I(2).
Ευφυής σύνδεση με το προηγούμενο ερώτημα — οι τιμές της I(λ) βρίσκονται στο σύνολο τιμών της f.
🅓 Θέμα Δ — Σύνθετη Συνάρτηση & Ολοκληρωτική Ταυτότητα (25 μονάδες)
Δίνεται παραγωγίσιμη συνάρτηση g με 0 < g(x) < 1 και g΄(x) < -1, και ορίζεται σύνθετη f με διαφορετικό τύπο στα διαστήματα (-∞, 0] και (0, π/2).
Δ1 — Ύπαρξη & Μοναδικότητα x₁ ∈ (-1, 0) με g(x₁) + x₁ = 0
6 μονάδεςΕφαρμογή θεωρήματος Bolzano για ύπαρξη και ΘΜΤ/αυστηρής μονοτονίας για μοναδικότητα.
Τυπική εφαρμογή, αλλά χρειάζεται να αξιοποιηθούν σωστά ΚΑΙ οι δύο συνθήκες για τη g.
Δ2 — Εύρεση κ = 3 από Παραγωγισιμότητα στο 0
2 μονάδεςΑπό ισότητα πλευρικών παραγώγων στο x=0 προκύπτει κ = 3. Σύντομο αλλά ουσιαστικό ερώτημα.
Δ3 — f(x) > 0 & Μοναδική Ρίζα στο (0, π/2)
7 μονάδεςi) Απόδειξη f(x) > 0 για x ∈ (0, π/2) — εργασία με ανισότητες τριγωνομετρικών συναρτήσεων.
ii) Απόδειξη ότι η 3f(x) = π έχει ακριβώς μια ρίζα x₂ στο (0, π/2).
Σχόλιο: Απαιτεί συνδυασμό γνώσεων — Bolzano + αυστηρή μονοτονία. Χρονοβόρο ερώτημα.
Δ4 — Εμβαδόν Χωρίου & Ολοκληρωτική Ταυτότητα
10 μονάδεςi) f(x) < 0 για x ∈ (x₁, 0) — (3 μον.)
ii) Ισεμβαδικά χωρία που χωρίζει ο άξονας y → απόδειξη ολοκληρωτικής ταυτότητας που περιλαμβάνει ∫ x·g(x)dx και ln2 — (7 μον.)
Απαιτεί πολλαπλές εφαρμογές ολοκλήρωσης κατά παράγοντες, χρήση του f(x) και αξιοποίηση των αποτελεσμάτων των προηγούμενων ερωτημάτων. Διακρίνει τους άριστους υποψηφίους.
📊 Συνολική Εκτίμηση & Βαθμολογική Πρόγνωση
| Θέμα | Δυσκολία | Εκτιμ. Βαθμολογία* | Κύρια Παρατήρηση |
|---|---|---|---|
| Θέμα Α | ★★☆☆☆ | 22-25 | Εύκολο, αναμενόμενο |
| Θέμα Β | ★★★☆☆ | 18-23 | Μέτριο, το Β3 δύσκολο |
| Θέμα Γ | ★★★★☆ | 14-20 | Απαιτητικό, ευφυής σύνδεση |
| Θέμα Δ | ★★★★★ | 8-16 | Πολύ δύσκολο, Δ4ii εξαιρετικά απαιτητικό |
*Εκτιμώμενη βαθμολογία ανά ομάδα υποψηφίων — ενδεικτικό εύρος, όχι επίσημη πρόβλεψη.
💡 Συμπέρασμα
Τα φετινά θέματα Μαθηματικών Προσανατολισμού αξιολογούνται συνολικά ως απαιτητικά — ειδικά το Θέμα Δ ξεπερνά σε δυσκολία αντίστοιχα θέματα των τελευταίων ετών. Υποψήφιοι που είχαν εστιάσει στη θεωρία και τις αποδείξεις (Θέμα Α) και στη σύνθεση συναρτήσεων (Θέμα Β) είναι πιθανό να έχουν διαφυλάξει ικανοποιητική βαθμολογία.
Τα μαθηματικά παραδοσιακά «βγάζουν» διαφορά στους υποψηφίους των επιστημονικών κλάδων. Αναμένονται χαμηλότερες βάσεις στις Ιατρικές και Πολυτεχνικές Σχολές σε σχέση με το 2025, εφόσον επαληθευτεί η υψηλή δυσκολία των θεμάτων.
EduPlus.gr — Εκπαιδευτικές Ειδήσεις & Ανάλυση | Συντακτική Ομάδα EduPlus.gr | 3 Ιουνίου 2026
Το άρθρο βασίζεται στα επίσημα θέματα του Υπουργείου Παιδείας. Οι εκτιμήσεις είναι ενδεικτικές.